Wszywka alkoholowa
Esperal we Wrocławiu,
rejestracja 24/7

Informacje w tej części pochodzą z ulotki i charakterystyki leku Disulfiram WZF, który wszczepia się podczas zabiegu. Ostateczną decyzję o wszyciu zawsze podejmuje lekarz podczas kwalifikacji.

Jaki lek wszczepia się przy zabiegu?

Esperalem potocznie nazywa się wszywkę z disulfiramem. W Polsce do wszycia służy lek Disulfiram WZF: jałowe tabletki do implantacji po 100 mg, pakowane po 10 sztuk w szklanej fiolce.

Lek wspomaga leczenie uzależnienia od alkoholu. Jest przeznaczony dla osób, które same chcą przestać pić i współpracują z lekarzem przy dalszym leczeniu.

Jak działa disulfiram?

Wątroba rozkłada alkohol najpierw do aldehydu octowego, a potem do nieszkodliwego kwasu octowego. Disulfiram blokuje enzym odpowiedzialny za ten drugi etap. Po wypiciu alkoholu aldehyd octowy zbiera się więc w organizmie i wywołuje objawy zatrucia.

Typowe objawy to nagłe zaczerwienienie twarzy z uczuciem gorąca, nudności, wymioty, kołatanie serca, spadek ciśnienia i zawroty głowy. Ich siła zależy od ilości alkoholu. Zwykle trwają od pół godziny do godziny, czasem kilka godzin.

Po wypiciu większej ilości alkoholu reakcja zagraża życiu: mogą wystąpić zaburzenia rytmu serca, niewydolność oddechowa i krążenia, zawał, drgawki lub utrata przytomności. Dlatego po wszyciu nie wolno pić alkoholu w żadnej ilości. Pacjent wie, że każda dawka alkoholu może wywołać reakcję, i ta świadomość pomaga mu wytrwać w abstynencji.

Kto może mieć wszyty Esperal?

Wszywkę można wszczepić tylko osobie, która świadomie się na nią zgadza. Nie można jej wszyć bez wiedzy i zgody pacjenta, także wtedy, gdy prosi o to rodzina. Przed zabiegiem lekarz wyjaśnia, co grozi po wypiciu alkoholu, a pacjent podpisuje zgodę.

Od ostatniego wypicia alkoholu musi minąć co najmniej 12 godzin. Ten sam warunek dotyczy leków i preparatów z alkoholem, np. syropów i kropli. Przed zabiegiem sprawdzamy trzeźwość alkomatem.

Lekarz przeprowadza dokładny wywiad: pyta o choroby serca, ciśnienie, choroby psychiczne i przyjmowane leki, a u kobiet także o ciążę. Dopiero na tej podstawie decyduje, czy zabieg będzie bezpieczny.

Kiedy nie wolno wszyć Esperalu?

Ulotka wymienia cztery grupy przeciwwskazań. Lekarz nie wykona zabiegu w każdej z tych sytuacji:

• Pacjent jest uczulony na disulfiram, tiokarbaminiany albo składniki tabletki (chlorek sodu, mannitol, makrogol).
• Pacjent jest nietrzeźwy albo w ciągu 12 godzin przed zabiegiem pił alkohol lub przyjmował leki z alkoholem.
• Pacjent choruje na serce lub krążenie: ma niewydolność serca, chorobę niedokrwienną serca, nadciśnienie tętnicze albo przebył wcześniej niewydolność krążenia obwodowego.
• Pacjent ma zaburzenia psychiczne lub psychozę (poza przebytymi ostrymi psychozami alkoholowymi) albo w przeszłości podejmował próby samobójcze.

Leku nie wszczepia się też bez świadomej zgody pacjenta.

Kiedy lekarz zachowuje szczególną ostrożność?

Reakcja po wypiciu alkoholu może pogorszyć przebieg chorób płuc i serca, cukrzycy oraz padaczki. Lekarz musi zachować ostrożność także przy niewydolności nerek lub wątroby. W takich przypadkach ocenia korzyści i ryzyko leczenia osobno dla każdego pacjenta.

Leku nie zaleca się kobietom w pierwszym trymestrze ciąży ani kobietom karmiącym piersią, chyba że lekarz zdecyduje inaczej.

Jak przebiega zabieg?

Zabieg wykonuje lekarz w gabinecie zabiegowym. Po znieczuleniu miejscowym robi małe nacięcie i wszczepia od 8 do 10 tabletek pod powięź, czyli warstwę tkanki łącznej okrywającą mięśnie. Układa tabletki w kształt gwiazdy, a potem zszywa ranę i zakłada opatrunek.

Cały zabieg trwa zwykle od 15 do 30 minut. Działanie wszywki utrzymuje się zwykle od 8 do 12 miesięcy, zależnie od organizmu. Kolejny zabieg można wykonać najwcześniej po 8 miesiącach, a termin ustala lekarz.

Gdzie może kryć się alkohol?

W czasie leczenia nie wolno pić alkoholu w żadnej ilości. Reakcję mogą wywołać także produkty, w których alkohol łatwo przeoczyć:

• płyny do płukania jamy ustnej;
• syropy na kaszel i inne leki w płynie z alkoholem;
• sosy i ocet;
• środki rozgrzewające;
• płyny po goleniu i inne kosmetyki z alkoholem;
• rozpuszczalniki i środki chemiczne zawierające alkohol, np. przy pracach remontowych.

Przed użyciem leku, kosmetyku albo środka chemicznego warto sprawdzić skład na etykiecie lub zapytać farmaceutę.

O jakich lekach trzeba powiedzieć lekarzowi?

Disulfiram zmienia działanie niektórych leków, a część leków zmienia przebieg reakcji po alkoholu. Dlatego o wszywce trzeba mówić każdemu lekarzowi, dentyście i farmaceucie, a kartę ostrzegawczą nosić przy sobie.

Jakie działania niepożądane może wywołać wszywka?

Najczęściej opisywane objawy to senność, łatwe męczenie się, nudności, wymioty, metaliczny lub czosnkowy posmak w ustach i przemijające zaburzenia erekcji.

Rzadziej zdarzają się reakcje psychotyczne, w tym stany depresyjne, paranoiczne i maniakalne, a także alergie skórne, zapalenie nerwów obwodowych i uszkodzenie wątroby. Każdy niepokojący objaw po zabiegu trzeba zgłosić lekarzowi. Według ulotki lek raczej nie wpływa na zdolność prowadzenia samochodu.

Czy sama wszywka wystarczy, żeby przestać pić?

Wszywka nie leczy uzależnienia, tylko pomaga utrzymać abstynencję. Według charakterystyki leku wyniki są lepsze, gdy pacjent równolegle chodzi na terapię uzależnień, niż gdy stosuje tylko lek.

Leczenie jest też skuteczniejsze, gdy pacjent regularnie przychodzi na wizyty kontrolne, podpisuje zgodę ze świadomością skutków picia alkoholu i ufa lekarzowi.

Źródło: ulotka i Charakterystyka Produktu Leczniczego Disulfiram WZF 100 mg, tabletki do implantacji (Rejestr Produktów Leczniczych).